“Human Rights Watch” irasaba Urukiko mpuzamahanga mpanabyaha guta muri yombi Sylvestre Mudacumura.

Keneth Roth, Umuyobozi wa Human Rights Watch.

Umuryango uharanira uburenganzira bw’ikiremwamuntu “Human Rights Watch” urasaba Urukiko mpuzamahanga mpanabyaha “International criminal court” mu magambo y’icyongereza, kwihutisha ifatwa rya Sylvestre Mudacumura, agahanwa bidatinze, kubera ko inyeshyamba abereye umuyobozi zikomeje kubangamira uburenganzira bw’ikiremwa muntu muri Kongo y’uburasira zuba.

“Human Rights Watch” yanenze uburyo Abacamanza b’urwo rukiko basanze isabwa ry’impapuro zifata Mudacumura ngo ryari ritujuje ibisabwa, nyamara biyibagiza ukundi kuri kw’ibindi byaha bikomeye aregwa.

Géraldine Mattioli-Zeltner ushinzwe ishami ry’abaharanira ubutabera mpuzamahanga muri “Human Rights Watch” yatangaje ko Sylvestre Mudacumura adakwiriye kwibaza ko atakurikiranwa n’ibyaha bikomeye byagiye bikorwa n’inyeshyamba ayoboye, zibasiye imbaga y’inzirakarengane z’abasiviri bo muri Congo. Yanasabye Umushinjacyaha mukuru w’urwo rukiko gutanga byihutirwa amakuru y’inyongera kugirango abacamanza b’urwo rukiko bashyire vuba ahagaragara impapuro mpuzamahanga zimushakisha “International arrest warrant”mu magambo y’icyongereza.

Sylvstre Mudacumura ni umuyobozi mukuru w’umutwe witwaye gisirikare wa FDLR, umutwe wuzuyemo intagondwa z’abahutu barimo n’abakoze jenoside mu Rwanda, mu mwaka w’1994. FDLR ikaba imaze igihe ikorera mu burasira zuba bwo muri Kongo, kuva muri 1994. Mudacumura akaba ari we wari ushinzwe imirwano, ku buryo bw’umwihariko kuva muri 2003.

Kuva kw’itariki ya 15 z’ukwezi kwa gatanu, umushinjacyaha mukuru w’Urukiko mpuzamahanga mpanabyaha, yasabye icyumba cya kabiri cy’iburanisha gutanga impapuro zifata Mudacumura ku byaha aregwa bigera kw’icyenda, ibyaha bigera kuri bitanu bigizwe n’ihohotera ry’uburenganzira bw’ikiremwamuntu, uruhare yagize mu bwicanyi butandukanye, iyica rubozo, gufata abagore ku ngufu, hamwe n’ibindi byaha byagiye bikorwa kuva muri 2009 na 2010, icyo gihe akaba ari we wari umuyobozi w’izo ngabo zakoreraga mu ntara ya Kivu y’iburasira zuba.

Umuryango “Human Rights Watch” wanenze uburyo urukiko rwashingiye gusa ku makuru adahagije yatanzwe ku kibazo cya Mudacumura, rukirengagiza uburemere bw’ibindi byaha aregwa. Abacamanza barebwa n’idosiye ya Mudacumura basanze hari ibibura mu rubanza aregwamo mu rukiko mpuzamahanga mpanabyaha, batanga urugero rw’aho urukiko rwavuze ko habuze ibimenyetso bijyanye n’itariki nyayo hamwe n’aho Mudacumura yagiye akorera ibyo byaha. Urukiko rusanga kandi ibyaha Mudacumura aregwa n’ubushinjacyaha butabifitiye ibimenyetso simusiga, bityo ubushinjacyaha bukaba bugomba gutanga andi makuru yiyongera ku byaha Mudacumura aregwa mu rukiko mpuzamahanga mpanabyaha.

Mattioli-Zeltner akaba yaravuze ko kuba urukiko mpuzamahanga mpanabyaha rutarafashe icyemezo cyo gusohora impapuro zo gufata Mudacumura, bitavuze ko ibyaha aregwa bidafite ishingiro, bityo asaba abo bireba gusobanurira abaturage ba Kongo y’iburasirazuba ko Urikiko mpuzamahanga mpanabyaha rukimukurikiranyeho ibyaha byose aregwa.

Mu mwaka wa 2009 inyeshyamba za FDLR zagabye ibitero ku nzirakarengane z’abaturage, ubwo ingabo za Kongo zifatanyije n’iz’u Rwanda hamwe n’iza Loni zikayigabaho ibitero. “Human Rights Watch” icyo gihe ikaba yarabonye amakuru y’uko FDLR yishe abaturage b’inzirakarengane barimo abagore, abana, n’abasaza, abo bose bakaba baricishijwe imihoro n’udufuni. FDLR ikaba kandi yaranatwitse amazu, rimwe na rimwe ikayatwikiramo abaturage b’inzirakarengane, ikanafata abagore ku ngufu.

Abaharanira uburenganzira bw’ikiremwamuntu babarizwa muri Kongo, Loni hamwe n’indi miryango, baherutse gutanga amakuru agaragaza ibindi bimenyetso simusiga by’aho ingabo za FDLR zagabye ibitero mu migi hamwe no mu biturage, zikica abaturage mu kwezi kwa cumi n’abiri, abaturage zaregaga ko bakorana n’umwanzi. Mu kwezi kwa gatanu, inyeshyamba za FDLR na none zagabye ibitero ku baturage b’inzirakarengane ahitwa Kamananga hamwe na Lumenje hafi ya Bunyakiri mu ntara ya Kivu y’amajyepfo. Yarongeye igaba ibitero ahitwa Chambucha, Walikare hamwe no mu biturage bya Ufumandu mu bice bya za Masisi muri Kivu y’amajyaruguru. Muri ibi bitero FDLR ikaba yarakoreshaga ibyuma hamwe n’imihoro mu kwica abaturage b’inzirakarengane batagira ingano. Muri abo bishwe hakaba harimo n’abana.

Abayobozi babiri ba FDLR ari bo Ignace Murwanashyaka hamwe na Straton Musoni baracyakurikiranwa n’ubutabera bwo mu Budage, bubarega kuyobora imitwe yitwaye gisirikare, iyo mitwe bari bayoboye irimo na FDLR ikaba yaragize uruhare mu guhohotera uburenganzira bw’ikiremwamuntu muri Kongo y’iburasirazuba, mu mwaka wa 2009. Umunyamabanga nshingwabikorwa wa FDLR, Callixte Mbarushimana na we yafunzwe mu kwa cumi 2010 mu Bufaransa kubera impapuro z’ifatwa zari zamutanzweho, ariko abacamanza baje gutegeka ko afungurwa kubera ibura ry’ibimenyetso ku byaha yaregwaga. Yarekuwe mu kwezi kwa cumi n’abiri 2011.

Mattioli-Zeltner yongeye gutangaza ko “Kudahana ubuyobozi bwa FDLR byatumye izo nyeshyamba zikomeza gukora ibyaha ndegakamere, binatuma zikaza umurego mu kwica abaturage b’inzirakarengane. Yanavuze ko Urukiko mpuzamahanga mpanabyaha rufite uruhare runini mu guca iyi ingeso yo kudahana, binyuze mw’iburanishwa ry’uru rubanza”.

Gasasira, Sweden.
editor@umuvugizi.com

Byashyizweho na editor on Jun 2 2012. Filed under Ahabanza, Amakuru Ashyushye, Politiki, Ubutabera. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0. You can leave a response or trackback to this entry

You must be logged in to post a comment Login

Ibyahise

Itariki
Gushakisha ukurikije ibyiciro
Gushakisha wifashije google
Log in